مصاحبه سفیر فرانسه با روزنامه شرق به مناسبت ۱۴ ژوییه و دومین سالگرد برجام (۲۲ تیر ۱۳۹۶(

مصاحبه سفیر فرانسه با روزنامه شرق به مناسبت ۱۴ ژوییه و دومین سالگرد برجام (۲۲ تیر ۱۳۹۶(

*از سفر اخير آقاي ظريف به فرانسه شروع كنيم، ارزيابي شما از دستاوردهاي اين
سفر چيست؟
پس از برجام و سفر پرزیدنت روحانی به پاریس، در ژانویه 2016، روابط ایران و فرانسه پویایی بسیار مثبتی داشت و در پرتو سفرهای متعدد وزاری دو کشور طی 18 ماه گذشته در زمينه‌هاي اقتصادي، سياسي، فرهنگي و اجتماعي باقوام‌تر شد. هم وزرای امور خارجه و اقتصاد سفرهاي متقابلي داشتند و هم شركت‌ها، روساي دانشگاه‌ها، پزشكان و ... كه با يكديگر تعامل دارند. آهنگ تعاملات در ماه‌های اخیر، با توجه به برگزاری انتخابات ریاست جمهوری، در ایران و فرانسه کمی کند شده بود. البته اين بسيار طبیعی بود و پس از انتخاب امانوئل ماکرون و انتخاب مجدد حسن روحانی، تماس‌ها با شدت بیش‌تری برقرار شد. دو رئیس جمهور دو مرتبه با یکدیگر گفتگوی تلفنی داشته‌اند. پرزیدنت امانوئل ماکرون هم به مناسبت انتخاب مجدد رئیس جمهوری ایران به او تلفن کرد و هم براي اعلام مراتب تسلیت فرانسه را پس از سوءقصد 17 خرداد. سفر آقای ظریف به پاریس، در روزهای 8 و 9 تیر نیز مرحله بسیار مهم دیگری در ازسرگیری روابط دوجانبه و فرصتی برای دیدار با ژان‌ایو لودریان، وزیر امور خارجه و رئیس جمهوری فرانسه بود. طی دیدارها مسئله بحران‌های منطقه‌ای نیز مطرح شد. چند روز بعد، در 12 تیر و این بار در تهران، سومین نشست گفتگوی سیاسی ایران و فرانسه میان کریستیان ماسه، دبیرکل وزارت خارجه فرانسه و مجید تخت‌روانچی، معاون وزارت امور خارجه ایران برگزار شد. این دیدارها امکان بررسی همه جنبه‌های روابط دوجانبه‌مان اعم از سیاسی، اقتصادی و فرهنگی فراهم آورد.

*در مورد روابط دوجانبه سوالات بيشتري دارم اما قبل از اينكه از سفر آقاي ظريف فاصله بگيريم، خوب است كه به مساله برگزاري اجلاس سالانه منافقين در پاريس بپردازيم. اين اجلاس يك روز بعد از آنكه آقاي ظريف فرانسه را ترك كرد برگزار شد و با گلايه مقامات تهران همراه بود. دولت فرانسه كه قطعا مي‌دانست اين موضوع براي ايران خوشايند نيست چرا در شرايطي كه روابط دو كشور درحال افزايش و تعميق است؛ اجازه برگزاري اين اجلاس را داد؟
اين موضوعي است كه رسانه‌ها در روزهاي گذشته بسيار به آن پرداخته‌اند. مقامات فرانسوي در حين سفر آقاي ظريف با ايشان در مورد اين موضوع صحبت كردند. وقتي آقاي ماسه در تهران بود نيز در اين خصوص بحث شد. هيچ ابهامي در اين خصوص وجود ندارد و فرانسه و مقامات فرانسوي هيچ رابطه‌اي با اين گروه ندارند. ما از اصول، ايدئولوژي و فعاليت‌هاي اين گروه حمايت نمي‌كنيم. همان‌طور كه مي‌دانيد سازمان‌هاي دفاع از حقوق بشر نيز فعاليت‌هاي اين سازمان غير دموكراتيك كه ماهيت سکتاریستی دارد را محكوم مي‌كنند. تاكيد مي‌كنم كه دولت فرانسه هيچ رابطه‌اي با اين سازمان ندارد. خودداری این سازمان از اعلام رسمی امتناع از خشونت از نظر ما محکوم است. مسئله این است که سازمان مجاهدین هر سال، در حومه پاریس، گردهم‌آیی دارد و قوانین فرانسه مدافع حق آزادی تظاهرات و بیان است و مادامی که در این گردهم‌آیی، عملی غیرقانونی یا خلاف نظم عمومی اتفاق نیفتاده، مقامات فرانسوی اجازه ممنوع‌کردن آن را ندارند.

*بخش عمده‌اي از روابط دوجانبه به همكاري‌هاي اقتصادي مربوط مي‌شود. توافقات مهمي در حوزه خريد هواپيما، خودروسازي و انرژي صورت گرفته است. در مورد جزييات آخرين وضعيت همكاري‌هاي اقتصادي ايران و فرانسه توضيح دهيد؟
همين طور است. مسائل اقتصادی در رابطه دوجانبه، جایگاه خاصی دارد. اين روابط از يك سو براي دولت‌ها و از سوي ديگر براي شركت‌هاي خصوصي دو كشور حائز اهميت است. در واقع اين همكاري‌هاي كه براي دو طرف مهم است ميوه برجام است. توافق برجام در 23 تیر 1394، لغو تحریم را پیش‌بینی کرده بود و ما بر این اعتقادیم که ایران باید از مواهب اقتصادی لغو تحریم‌ها بهره گیرد و چنین بهره‌گیری ضرورتاَ مستلزم پیشرفت مبادلات اقتصادی دوجانبه است. ما همكاري هاي فني و اداري در سطح رسمي با وزارت‌خانه‌هاي اقتصاد، راه و ترابري و صنايع داريم. در حوزه‌هاي مختلف از جمله آموزش، فرايند استانداردسازي بين‌المللي خصوصا در حوزه بانكي همكاري مي‌كنيم. اين‌ها در سفر اقاي روحاني به فرانسه پيش‌بيني شده بود و ما به همان مسير مورد توافق احترام مي‌گذاريم و بر اساس آن عمل مي‌كنيم.
همكاري در سطح شركت‌ها را بايد به دو بخش مبادلات و سرمايه گذاري تقسيم‌بندي كرد. كشورهاي بسياري بعد از برجام در اين بخش فعاليت كردند و فرانسه در اين بين جايگاه ويژه‌اي دارد. حجم صادرات ایران به فرانسه تا دو هزار درصد افزايش يافته است. شركت‌ها فرانسوي بسياري به ايران آمدند. در حوزه خدمات نيز با شركت‌هاي ايراني تبادلاتي داريم. در حوزه سرمايه‌گذاري نيز همكاري‌هاي قابل توجه‌اي داشته ايم. تقاضاي بسيار بالاي از سوي شركت‌هاي ايراني براي مشاركت و مدرن‌سازي زيرساخت‌هايشان وجود دارد. مي‌توان گفت كه هيچ كشور ديگري در اين زمينه به اندازه فرانسه فعاليت نكرده است. مقامات فرانسوی فعالانه از بازگشت شرکت‌های فرانسوی به ایران كه با موفقیت‌های بزرگی همراه بوده است؛ استقبال مي‌كنند. از انرژي صحبت كرديد و من بايد به بازگشت بزرگترين شركت نفتي دنيا براي سرمايه‌گذاري در ايران اشاره كنم. آقاي پاتريك پويانه مديرعامل شركت توتال به تازگي به تهران سفر كرده و با شركت ملي نفت ايران و پتروپارس قراردادي امضا كردند. يكي ديگر از زمينه‌ها عالي همكاري خودروسازی است. مذاکرات و توافقات براي ایجاد شرکت‌های مشترک ميان سیتروئن و پژو با شرکای ایرانی‌شان، ایران‌خورو و سایپا در زمانی بسیار کوتاه انجام شد و اكنون نخستین‌ محصولات این سرمایه‌گذاری‌ها از خط تولید خارج شده‌اند. رنو نیز به همكاري با شرکای ایرانی خود ادامه می‌دهد و مشغول کار بر یک طرح جدید سرمایه‌گذاری مشترک است. اين همكاري‌ها براي ايران به دستيابي به آخرين فناوري منجر مي‌شود.
در حوزه ترابري نيز قرادادهايي امضا شده است. شرکت اروپایی ایرباس تاکنون 3 هواپیما از 100 هواپیمای موضوع قراردادش با ایران‌ایر را تحویل داده است. ای‌تی‌آر (شركت هواپميايي فرانسوي – ايتاليايي) نیز قراردادی برای تحویل 40 هواپیما امضا کرده و هم‌اكنون 4 فروند از آن‌ها را به ناوگان ایران ایر تحويل داده است. باتوجه به وسعت ايران و انتظار مردم ايران، توسعه ناوگان هوايي كشور بسيار مهم است لذا همكاري‌هاي فعلي در اين خبر براي مردم ايران، فرانسوي‌هايي كه براي گردش يا تجارت به ايران مي‌آيند و ديگر گردشگران بسيار خوب است.
به اعتقاد من اين همكاري‌ها نشانه اعتماد شرکت‌های فرانسوی به آینده ایران به‌رغم پس‌زمینه بسیار پیچیده بین‌المللی است. در اینجا من فقط از چند شرکت بزرگ یاد کردم، اما شرکت‌های کوچک و متوسط فراوانی نیز در زمینه‌های متنوع فعال‌اند و تأثیر فعالیتشان بر اشتغال در ایران و فرانسه به‌شکل محسوسی مثبت است.
به همه اين‌ها بايد تبادلات انساني دوجانبه كه رو به توسعه است، را نيز افزود.در سال 2016 شاهد حضور بيش از 40 هزار ايراني در فرانسه بوديم و اين رقم در سال 2017 بيشتر خواهد شد. البته قبول دارم كه روند توسعه اقتصادي براي مردم و مسئولان ايراني بسيار كند پيش مي‌رود. تصميم براي سرمايه‌گذاري، اجراي آن و ديدن اثرات آن در اقتصاد زمان‌بر است و طي شش‌ماه و يك سال آينده مشهود نخواهد بود.

*با وجود همكاري‌هاي گسترده‌اي كه به آن اشاره كرديد، همچنان مسائلی در زمینه بانکی باقی مانده است.
بانک‌های بزرگ بین‌المللی هنوز با احتیاط بسیار حرکت می‌کنند. این مسائل از يك سو به خاطر حفظ برخی از تحریم‌هاي غير هسته‌اي امریکاست و از سوي ديگر به خاطر سیستم مالی ایران كه هنوز به استانداردهای بین‌المللی، به‌ویژه در عرصه شفافیت نرسیده است. مشكلات هنوز باقي است اما راه‌حل‌هايي پيدا شده است. سيستم مالي ايران در حال انجام اقداماتي براي رسيدن به استاندارهاي بين‌المللي است تا بتواند با كشورهاي اروپايي همكاري‌هاي بيشتري داشته باشد. پیشرفت‌هایی در این مورد صورت گرفته و فرانسه آماده است مثلاً در مورد پاسخ به پرسش‌های F.A.T.F به ايران کمک کند. فرانسه ضمناً ابزارهای ديگري در سطح ملي براي افزايش همكاري اقتصادي با ايران به كار مي‌برد. يكي از اين ابزارها بیمه اعتباری صادراتي است كه از شركت‌هاي سرمايه‌گذار در ايران حمايت مي‌كند. به اضافه اينكه خزانه‌داري فرانسه به پروژه‌هاي مشترك ايران و فرانسه وام مي‌دهد. بانك دولتي سرمايه‌گذاري فرانسه نيز براي تامين مالي پروژه‌هاي مشترك ايران و فرانسه اقداماتي انجام داده است. اين يعني كه دولت فرانسه امكانات مالي دولتي را به توسعه روابط با ايران اختصاص داده است.

*به روابط دوجانبه‌اي كه بر گسترش آن تاكيد داريد، بپردازيم. آقاي روحاني يك بار ديگر در انتخابات رياست جمهوري ايران پيروز شدند و آقاي مكرون كه قبل از رياست جمهوري در تفاهم‌هاي اقتصادي با ايران نقش داشت اكنون رئيس جمهور است. به نظر شما اين دو دولت چه نقشي در ارتقاي روابط في‌مابين دارند؟
تاثير بسيار زيادي خواهد داشت. اراده قوي و مشتركي براي اجراي برجام وجود دارد و آقاي ماكرون نيز سياستي پراگماتيك و در جست‌وجوي مفيد بودن، دارد. لودریان وزيرخارجه فرانسه نيز بر ضرورت اجراي دقيق برجام تاكيد كرده است زيرا برجام يك تعهد بين‌المللي بسيار عميق است و خيلي اهميت دارد كه دو طرف ( ايران و 1+5 ) به تعهدات خود عمل كنند. مقامات دو طرف در سطح وزراي امورخارجه و رياست جمهورها به اين ضروت واقف و موافق اجراي كامل برجام هستند. ما حمايت خود از برجام را بارها اعلام كرده و مي‌كنيم. از طرفي برجام در يك تاريخ نمادين يعني 14 ژوئيه و مصادف با جشن ملي فرانسه امضا شده است.

*گفته شده كه وزیر امور خارجه فرانسه به‌زودي به ایران سفر مي‌كنند. زمان اين سفر مشخص شده است؟ برنامه‌هاي آقاي لودريان در تهران چه خواهد بود؟
آقای ظریف اين ظرافت را داشتند كه از همتای فرانسوی خود براي سفر به ایران دعوت كنند. آقاي لودريان نيز از اين سفر خوشحال هستند. تاريخ سفر هنوز مشخص نشده است و در ماه‌هاي آينده انجام خواهد شد. این سفر در تعمیق روابط دوجانبه و کمک به حل بحران‌های منطقه اثرگذار خواهد بود.

*بين صحبت‌ها از توسعه تبادلات انساني صحبت كرديد. همين‌حالا متقاضيان ويزا صف نسبتا طويلي پشت در سفارت تشكيل داده‌اند. براي تسهيل صدور ويزا و افزايش اين تبادلات انساني چه تدابيري انديشيده‌ايد؟
اين هما‌ن‌ سوالي است كه در اولين روز ورود به ايران از خود. اصلا درست نيست كه متقاضيان ويزا را ساعت‌ها به خصوص در روزهاي تابستان زير افتاب نگاه‌داريم و بايد روش بهتري براي اين‌كار يافت. برون‌سپاری صدور وزيرا به يك شركت خصوصي راهكاري است كه پيدا كرده‌ايم. اين يك پروسه زمان‌بر بود و با مقامات فرانسه در اين خصوص صحبت كرديم. نهايتا به اين نتيجه رسيديم كه صدور ويزا را از هفته آينده (27 تيرماه) به يك شركت خصوصي بسپاريم. اين شركت در مركزتجاري پالاديوم است و فضا و امكانات بسياري بهتري براي پذيرايي از متقاضيان دارد. البته تصميم‌گيري در مورد صدور ويزا به عهده سرويس كنسولگري است و اين شركت صرفا تشكيل پرونده و كمك به متقاضيان براي تكميل پرونده است. از آنجايي كه در اين شركت امكانات بيشتري وجود دارد، حتما زمان مورد نياز براي تعيين وقت ملاقات و صدور ويزا بسيار كاهش خواهد يافت.

*وقتي از همكاري‌هاي ايران و كشورهاي اروپايي صحبت مي كنيم نمي‌توان به برگزیت و تاثير آن بر توسعه روابط ایران و اروپا بي‌توجه بود. روابط فرانسه و ايران را در اروپاي بدون انگلستان چطور پيش‌بيني مي‌كنيد؟
شما كاملا حق داريد كه اين سوال را بپرسيد اما انگلستان هنوز از اتحاديه اروپا كاملا جدا نشده است. فرضيه ما اين است كه روابط خود را با انگلستان حفظ كنيم. انگلستان از زمان‌هاي دور متحد فرانسه بوده و روابط اقتصادي و فرهنگي گسترده‌اي با اين كشور داريم. صدها هزار فرانسوي در انگلستان زندگي مي‌كنند و بر عكس انگليسي‌هاي بسياري در فرانسه ساكن هستند. با توجه به اهميت انگستان و نقش مهمي كه در مسايل بين‌المللي دارد تلاش مي‌كنيم كه روابط خود را حفظ كنيم. به هر حال نظر مردم انگستان بر خلاف نظرسنجي‌ها همه را غافگير كرد و اكنون مذاكرات اتحادیه اروپا و انگلستان برای تعریف چندوچون برگزیت آغاز شده است. اين مذاكرات بسيار پیچیده ، طولانی و عمدتاً معطوف به مسائل نوعاً داخلی است. اما تا جایی که به مسائل دیپلماتیک و به‌ویژه روابط با ایران برمی‌گردد، فرانسه به همکاری تنگاتنگ با آلمان و انگلستان و سرویس دیپلماتیک ادامه خواهد داد. این فرمت که به E3/UE معروف است، در موفقیت برجام بسیار مؤثر بود و بهتر است به همین شکل حفظ شود. اگرچه هنوز اتحادیه اروپا در تهران دفتر ندارد، اما، پس از برجام، روابطش به عنوان اتحادیه اروپا با ایران توسعه یافته است، به‌ویژه در چارچوب گفتگوی سیاسی در سطح عالی. این وضعیت حتی در برگزیت ادامه خواهد یافت.

*آخرين موضوعي كه مي‌خواهم در مورد آن صحبت كنيم مواضع فرانسه در مورد بحران‌های منطقه است.
بحران‌هاي بسيار و متعدد در منطقه فرانسه و ايران را نگران مي‌كند و به همين خاطر مي‌خواهيم در تغيير اين وضعيت نقش‌آفرين باشيم. ثبات و صلح در خاورمیانه مسئله‌ای بسیار مهم برای دیپلماسی فرانسه است. به همين خاطر در مذاكرات 8 و 9 تير با آقاي ظريف در پاريس و گفت‌وگوهاي آقايان ماسه و تخت‌روانچي در تهران به اين موضوع پرداخته شد.
اولويت اصلي ما در سوريه و عراق مبارزه با داعش است. همانطور كه مي‌دانيد، داعش به اروپا و به فرانسه حمله كرده و بسياري از هم‌وطنان ما را كشته است لذا علاوه بر مبارزه با داعش، تامين امنيت ملي خود را در مركز توجه داريم. فرانسه با ائتلاف نظامي ضد داعش همكاري مي‌كند و هدف اصلي ما خنثي‌سازي و شكست اين گروه تروريستي است. در میدان نبرد، قضایا به شکل روشني در حال پیشرفت است. موصل آزاد شده و اكنون بازسازي سياسي و زيرساختي عراق اهميت ويژه‌اي دارد. دولت آشتي ملي بايد با گردهم‌آمدن همه گروه‌هاي عراقي تشكيل شود و ما در اين زمينه با ايران كاملا موافق هستيم و نظر مقامات ايراني را در مورد حفظ تماميت ارضي عراق تحسين مي‌كنيم.
خيلي مهم است كه همه گروه‌هاي عراق براي ساختن آينده اين كشور همكاري كنند. اين كار سختي است و به توجه بيسياري نياز دارد تا هيچ گروهي به جز دولت مركزي عراق بر ديگر گروه‌ها پيشي نگيرد.
در مورد سوريه نيز معتقديم كه ضروريست اين جنگ و كشتار تقريبا 360 هزار نفر طي شش سال متوقف شود. پیشرفت نیروهای مورد پشتیبانی ائتلاف که فرانسه نیز عضوی از آن است در محاصره رقه، پایتخت «خلافت» خودخوانده داعش در سوریه خوب بوده و انتظار داريم كه رقم به زودي سقوط كند. البته گروه‌هاي تروريستي ديگر مثل القاعده و جبهه النصره نيز وجود دارند كه بايد عليه آن‌ها مبارزه كنيم. اين مساله راه‌حل نظامي ندارد. هیچ صلح پایداری بدون راه حل سیاسی قابل تصور نیست. باید از این بن‌بست درآمد. فرانسه چهار اصل را راه‌اندازی مجدد راه حل سیاسی پیشنهاد می‌کند: جنگ با انواع تروریسم، ممنوعیت مطلق همه سلاح‌های شیمیایی، ارسال بدون محدودیت کمک‌های انسان‌دوستانه و گردهم‌ايي تمام گروه هاي سوري با حمايت سازمان ملل در فرايند مذاكرات. بر این اساس، ما مشوق ایجاد مناطق كاهش تنش، بر وفق مذاکرات آستانه که ایران در آن شرکت دارد؛ هستیم. همان‌طور كه آقاي مكرون اشاره كرده‌اند رفتن بشارالاسد برایمان پیش‌شرط مذاکرات نیست، اما در عين حال اعتقاد داريم كه بشار اسد در بطن راه حل سياسي قرار ندارد.
فرانسه آماده است در چارچوب این اصول با همه کسانی همکاری کند که برای یافتن راه حل بحران اقدام کنند. فرانسه به مذاکرات عمیقی در همه این موارد و مجموعه بحرانهای منطقه را در چهارچوب گفتگوی سیاسی بین دو کشور، با ایران مشغول است.

*آتش‌بسي كه خارج از كانال مذاكرات آستانه و بعد از ديدار پوتين و ترامپ حاصل شد را چقدر داراي ضمانت اجرايي و با دوام مي‌دانيد؟
ما از تمامي تلاش‌ها براي ايجاد آتش‌بس در مناطق كاهش تنش حمايت مي‌كنيم زيرا معتقديم كه جان انسان‌ها از هر چيز ديگري مهم‌تر است.

*نظر فرانسه در مورد تنش‌هاي اخير ميان كشورهاي شوراي همكاري خليج فارس و تنش‌ ميان اين كشورها و ايران چيست؟
به شدت نگران تنش در درون شواری همکاری خلیج فارس هستيم و اعتقاد داريم راه حل این بحران باید در بطن شورای پیدا شود. موضع ما عدم جانبداري از يكي از طرفين است و از میانجیگری امیر کویت پشتیبانی می‌کنیم. مقامات فرانسه در سطح رئیس جمهور و وزیر امور خارجه با کلیه کنشگران منطقه ارتباط تنگاتنگ دارند. از يك سو ايران و از سوي ديگر كشورهاي عضو شوراي همكاري خليج فارس. من فكر مي‌كنم كه به يك اراده قوي از سوي همه كشورها براي كاهش تنش نياز داريم زيرا اين منطقه به هيچ وجه نيازي به افزايش تنش ندارد. ما همه طرفين را به عقلانيت و خويشتن‌داري و عدم اقدامات تحريك آميز دعوت مي‌كنيم.

*بحران‌هاي ديگري نيز در يمن، بحرين و لبنان وجود دارد.
فرانسه در يمن پشتیبان فرستاده ویژه سازمان ملل متحد است و همه را به برقراری آتش‌بس فوری و برقراری اقدامات عاجل برای حل و فصل بحران انسانی و ازسرگیری بی‌قید و شرط مذاکرات برای یافتن راه حل سیاسی فرا می‌خواند. لبنان نيز بر بحران ریاست جمهوری فائق آمده و فرانسه از تصویب قانون جدید و انتخابات كه راه‌گشای انتخاب مجلس است پشتيباني مي‌كند. در بحرین نیز موضع ما پشتیبانی از گفتگوی سیاسی گسترده میان همه اعضای جامعه است.
JPEG

Dernière modification : 19/07/2017

بالای صفحه